بازار امروز با یک خبر جنجالی روبهرو شد. MSCI در حال بررسی حذف «خزانه دیجیتال» از شاخصهای خود است. این تصمیم میتواند برای سرمایهگذاران سنتی اثرات گستردهای داشته باشد. آیا واقعاً این شرکتها به استانداردهای مورد انتظار میرسند؟
چرا MSCI نگران خزانه دیجیتال شده است
MSCI یکی از سه تامینکننده بزرگ شاخص در جهان است که بیش از 18 تریلیون دلار دارایی تحت پیگیری شاخصهایش دارند. به همین خاطر محافظت از سرمایهگذار جزو مسئولیتهای اصلی آنهاست. اگر MSCI یک دارایی را برای ورود به شاخص تایید کند، این امر وزن و مشروعیت زیادی برای آن دارایی به همراه دارد. اما در مورد خزانه دیجیتال این سوال مطرح است که آیا این سازوکارها واقعاً شفاف، قابل اتکا و مطابق معیارهای سنتی سرمایهگذاری هستند یا خیر.
رشد انفجاری DATها و ریسکهای نهفته
ابتدا تنها یک بازیگر اصلی در این میدان حضور داشت: Strategy (قبلاً MicroStrategy). این شرکت از یک کسبوکار نرمافزاری تبدیل شد به وسیلهای برای گرفتن اهرم روی بیتکوین. نتیجه چه بود؟ از خرید اول بیتکوین در آگوست 2020 تا اوج در ژوئن 2025، سهام Strategy بیش از 3000 درصد رشد کرد. این موفقیت باعث شد شرکتهای دیگر هم به سرعت وارد میدان شوند و تعداد خزانه دیجیتالها از 4 در 2020 به 142 تا اکتبر 2025 برسد؛ بیش از نیمی از این افزایش در همین سال رخ داد.
خطرات ساختاری خزانه دیجیتال
مساله فقط افزایش تعداد نیست. بسیاری از بازیگران جدید با شرایط تامین مالی نامطلوبتر وارد شدند. برخی با بدهی بدون وثیقه و برخی دیگر با بدهیهای تامینشده که فشارهای وثیقهای سنگینی ایجاد میکند. نتیجه این شد که میانگین قیمت خرید بسیاری از این شرکتها بالاتر از Strategy بوده و انعطافپذیری کمتری دارند. در نتیجه سقوط اخیر بازار کریپتو ضربات سنگینی به ترکیب مالی این شرکتها وارد کرد.
فشار فروش اجباری و خطر نقدشوندگی
در پی ریزش، ارزش بازار ترکیبی DATها از اوج 176 میلیارد دلار در جولای به حدود 99 میلیارد دلار در میانه نوامبر کاهش یافت. برخی از خزانهها اکنون زیر ارزش خالص دارایی معامله میشوند؛ وضعیتی که برای خریداران بالقوه میتواند فرصت باشد اما شرط آن چشمانداز روشن از آینده است. در مقابل، سرمایهگذاران اولیه در حال تجربه دردناک افت قیمت سهامند.
برخی شرکتها برای بازخرید سهام یا تسویه بدهیها مجبور به فروش داراییهای کریپتویی شدهاند. ETHZilla هفتهها پیش 40 میلیون دلار اتر فروخت. FG Nexus بیش از 10,922 ETH فروخت تا حدود 8 درصد از سهام خود را بازخرید کند. Sequans نیز اوایل نوامبر 970 بیتکوین فروخت تا نیمی از بدهی قابل تبدیلش را تسویه کند. این نوع فروش اجباری در شرکتهای پذیرفته شده بسیار نادر است و نشاندهنده مسائل ساختاری است.
آیا حذف از شاخص منصفانه است؟
از دیدگاه MSCI، تایید ورود خزانه دیجیتال به شاخص باید به معنی قابل سرمایهگذاری بودن، حاکمیت مناسب و شفافیت کافی باشد. حذف محتمل آنها از شاخص میتواند نشاندهنده ریسک نامطلوب، مشکلات ساختاری یا نگرانی درباره نقدشوندگی و حاکمیت باشد. البته همه خزانهها یکسان نیستند؛ بیتماین و Strategy نمونههایی هستند که ساختار قویتری دارند و احتمال بقا در شرایط سخت برای آنها بیشتر است.
پیامدها برای بازار و سرمایهگذاران
از منظر بازار سنتی، احتیاط MSCI امری منطقی است. حذف یا محدودیت ورود DATها به شاخصها به معنی حمله هماهنگ به کریپتو نیست؛ بلکه نشان میدهد بازار سنتی میخواهد سرمایهگذاران را محافظت کند و از ورود داراییهای پرریسک و شفافیت پایین به پرتفوی شاخصها جلوگیری نماید. این قواعد سختگیرانه میتواند در بلندمدت مفید باشد: از بین بردن شرکتهای پرریسک و تقویت نمونههای مشروع میتواند خطر سیستمیک را کاهش دهد.
نتیجهگیری و چشمانداز
به عنوان کسی که روزانه بازار کریپتو را رصد میکند، من نگرانیهای سیستمیکی را در مورد خزانه دیجیتال احساس کردهام. چرا MSCI نباید نگران باشد؟ تایید آنها به معنای مشروعیت است. رد یا حذف نیز نشانه ریسکهای ساختاری یا ضعف در حاکمیت است. در نهایت، این پروسه میتواند به بلوغ بازار کمک کند و بازیگران ضعیف را از صحنه حذف کند.
برای خواندن تحلیلهای بیشتر درباره بیتکوین و تحولات بازار میتوانید به بخش بیتکوین سایت ما مراجعه کنید: بخش بیتکوین دیجکس و اگر به ابعاد بنیادی این موضوع علاقه دارید، مطلبهای تحلیل بنیادی دیجکس را دنبال کنید. همچنین برای بررسی بیشتر سیاستها و مستندات MSCI میتوانید گزارش MSCI را ببینید.
نظرات مطرح شده در این گزارش دیدگاه نویسنده است و لزوماً منعکسکننده موضع همه منابع خبری نیست. بازار در حال تغییر است و این فقط یک اصلاح بازار گاوی است؛ اما از هم اکنون باید پرسید که اگر بحرانی مشابه 2022 رخ دهد، چه بر سر این خزانهها خواهد آمد؟


