توسط : اختلال گسترده روز سه شنبه کلودفلر بار دیگر بحث درباره زیرساخت غیرمتمرکز را در مرکز توجه قرار داد. این اتفاق باعث اختلال در هزاران وب سایت و اپلیکیشن شد و نشان داد وابستگی به ارائه دهندگان متمرکز تا چه حد می تواند اقتصاد دیجیتال را آسیب پذیر کند.
لزوم زیرساخت غیرمتمرکز پس از اختلال کلودفلر
چندین سرویس متمرکز بزرگ در حوزه کریپتو از کلودفلر برای مدیریت ترافیک استفاده می کنند و در نتیجه اختلال اخیر روی پروژه هایی مانند BitMEX و شبکه مرتبط با تلگرام یعنی Toncoin هم اثر گذاشت. اما دامنه مشکل فراتر از حوزه کریپتو بود و پلتفرم هایی مانند X و ChatGPT نیز دچار قطعی شدند و میلیون ها کاربر را متأثر کرد. این رخداد، همراه با اختلال اخیر آمازون وب سرویس که دسترسی به زنجیره هایی مانند Base و خدماتی مثل Infura را مختل کرد، نگرانی ها را شدت بخشید.
چرا زیرساخت غیرمتمرکز اهمیت دارد؟
به گفته فدل مانتاش، افسر ارشد امنیت اطلاعات در Tribe Payments: «اختلال کلودفلر نشان می دهد که اقتصاد دیجیتال چقدر آسیب پذیر شده است. وقتی یک ارائه دهنده بالادستی دچار مشکل شود، تاثیر آن از صنایع فراتر می رود و به شبکه های اجتماعی، پرداخت ها و خدمات پشتیبان می رسد.» پرداخت ها به ویژه درمعرض خطر قرار دارند، زیرا هر تراکنش به زنجیره ای از پلتفرم های ابری، پردازشگرها، APIهای شخص ثالث و ابزارهای احراز هویت وابسته است؛ کافی است یکی از حلقه ها قطع شود تا کل مسیر تراکنش شکسته شود.
در چنین شرایطی، مفهوم زیرساخت غیرمتمرکز وارد بحث ها می شود: مدلی که تلاش می کند با توزیع منابع فیزیکی و دیجیتال، نقطه های شکست واحد را حذف کند و دسترسی پایدارتر و مقاوم تری به اینترنت و خدمات آنلاین فراهم آورد.
DePIN چیست و چگونه کار می کند؟
DePIN یا شبکه های زیرساخت فیزیکی غیرمتمرکز (Decentralized Physical Infrastructure Networks) از انگیزه های مبتنی بر بلاک چین برای هماهنگ سازی و پاداش به مشارکت کنندگان در ساخت و نگهداری زیرساخت های واقعی استفاده می کند. این زیرساخت ها می توانند شامل شبکه های بی سیم، حسگرها، سیستم های انرژی یا حتی ظرفیت محاسباتی توزیع شده باشند. هدف ایجاد لایه ای از زیرساخت است که تحت کنترل یک شرکت واحد نباشد و به صورت جامعه محور مدیریت شود.
در عمل، کاربران سخت افزار یا خدمات خود را در اختیار شبکه می گذارند و در ازای آن توکن دریافت می کنند، در نتیجه یک لایه باز و مبتنی بر مشارکت برای خدمات حیاتی شکل می گیرد که احتمال قطع سراسری را کاهش می دهد. این مدل دقیقاً همان چیزی است که طرفداران زیرساخت غیرمتمرکز پیشنهاد می دهند تا از تکرار بحران های ناشی از تمرکز جلوگیری شود.
نمونه های عملی و دیدگاه ها
یکی از پروژه هایی که به این رویکرد باور دارد، Gaimin است؛ پروژه ای در حوزه DePIN که روی توزیع زیرساخت ابری تمرکز دارد. نوکوی دان الیداسون، مدیرعامل Gaimin، می گوید: «باید به مدلی واقعاً توزیع شده از فضای ابری منتقل شویم. با بهره برداری از منابع پراکنده و کمتر استفاده شده مانند کامپیوترهای بلااستفاده، ظرفیت در مناطق و قاره ها پخش می شود و احتمال اینکه یک خطای تکی کل سیستم جهانی را از کار بیندازد، کاهش می یابد.»
پشتیبانی از چنین مدل هایی می تواند تاب آوری اینترنت و اقتصاد دیجیتال را افزایش دهد، اما چالش هایی نیز وجود دارد: امنیت، مقیاس پذیری، انگیزه های اقتصادی، و چارچوب های قانونی از جمله موانع پیشِرو هستند. پیاده سازی زیرساخت غیرمتمرکز نیازمند همکاری میان توسعه دهندگان بلاک چین، شرکت های سخت افزاری و قانون گذاران است.
نتیجه گیری: مسیر پیش رو
اختلال اخیر کلودفلر یک هشدار جدی بود که نشان داد مدل های متمرکز سنتی دیگر به تنهایی پاسخگوی نیازهای یک اقتصاد دیجیتال گسترده نیستند. حرکت به سمت زیرساخت غیرمتمرکز و راه حل های DePIN می تواند قدم مهمی در افزایش پایداری و کاهش ریسک های فراگیر باشد؛ اما این مسیر نیازمند آزمون و خطا، استانداردهای امنیتی جدید و طراحی انگیزشی دقیق است. برای مطالعه بیشتر در زمینه فناوری های پایه و تحلیل های عمیق مرتبط با بلاک چین می توانید به بخش بلاک چین و تحلیلات بنیادی ما در تحلیل بنیادی مراجعه کنید.
